پارک ها و فضای سبز شهری، در سطح محیطی و اکولوژیکی طیـف گستـرده ­ای از اعمـال مانند بهبود کیفیت آب، هوا و خاک، کاهش سطح صدا، تقلیل دامنه نوسانات گرمایی، حمایت در برابر باد، کاهش فرآیند فرسایش، مدیریت پسماند، بهبود تصفیه فاضلاب سطحی، کاهش خطرات سیل و ارتقای تنوع زیستی و غیره را انجـام می­دهند، و در سطح اجتماعی، فضاهایی با ظرفیت بالا برای تفریح و سرگرمی را تشکیل و رفاه روانی و فیزیکی ساکنان شهرهـا را افزایش می­دهند، همچنین این فضاها، مکان هایی برای فعالیت، سلامت، کارآموزی، معاشرت و حس آگاهی هستند. گذشته از این، سیمای شهر را ارتقا می­دهند، به تعریف هویت و ویژگی های بارز شهری کمک می­کنند و شهرها را مکان های جذابتر و پایدارتری برای زندگی، کار و سرمایه­ گذاری می ­نمایند.
این امر زمانی اتفاق خواهد افتاد که این فضا خود دارای ساختار و ویژگی های کمی و کیفی مناسبی باشد تا بتواند نقش های واگذار شده و مورد انتظار را به خوبی ایفا کند.

در همین راستا، پارک ها و فضای سبز شهری با چالش های متعددی روبروست که می توان آن ها را در سه حوزه زیر خلاصه کرد:
– هوشمندسازی و مکانیزاسیون
– کاهش مصرف انرژی
– فرهنگ سازی در حفظ و نگهداری پارک ها و فضای سبز

 

 

چالش هوشمندسازی و مکانیزاسیون

امروزه در بسیاری از کشورها هوشمندسازی روشنایی، آبیاری، پایش و نگهداری فضای سبز بسیار معمول است. هوشمندسازی تا حد زیادی می تواند، خطاهای نیروی انسانی در انجام برخی اقدامات محوله مربوط به فضاهای سبز شهری مانند تعلل و تاخیر، کاستی ها و نواقص، نحوه انجام به شکل غیر علمی و غیر تخصصی، گاها رفتار غیر مسئولانه و غیر دلسوزانه و … را کاهش دهد. مدیریت زمان، کاهش چشمگیر زمان آبیاری و عدم نیاز به حضور باغبان جهت آبیاری، باعث افزایش بهره وری نیروهای باغبان در فضاهای سبز وسیع خواهد شد.
هم چنین مکانیزاسیون و هوشمندسازی، در بلند مدت به دلیل کاهش چشمگیر مصرف آب، انرژی و کاهش قابل توجه استهلاک تجهیزات، تاسیسات و ادوات آبیاری و هزینه های تعمیر و نگهداری، صرفه اقتصادی را به دنبال خواهد داشت.
هوشمند سازی فضای سبز از آسیب دیدن گیاهان بر اثر بی آبی یا کم آبی ممانعت به عمل می آورد و به دلیل آبیاری با شیوه منظمی که در اختیار می گذارد با کمترین میزان آب مصرفی بیشترین بهره وری را خواهیم داشت. با توجه به وضعیت بحرانی فعلی در بخش آب کشور و این نکته که در حدود ۸۰ درصد از میزان هدر رفت آب در فعالیت های مربوط به کشاورزی است، استفاده از راه حل های هوشمندسازی می تواند یک راه حل با درصد اطمینان بالا و مطلوب برای برون رفت از بحران کنونی و مدیریت مناسب منابع در دسترس آب باشد.

چالش هایی که در این بخش وجود دارد شامل موارد زیر می باشد:
پایش فضای سبز از طریق سیستم های ماهواره ای
دریافت اطلاعات محیطی نظیر رطوبت و فشار هوا، دما
هوشمند نمودن آبیاری ها و سیستم های تحت فشار
هوشمندسازی سیستم های برق و نورپردازی در پارکها و فضاهای سبز
طراحی دستگاهی برای کاشت چمن
رفت و روب مکانیزه پارک ها
مکانیزه کردن جمع آوری برگ های درختان
طراحی و ساخت دستگاه شستشوی درختان
طراحی و ساخت دستگاهی برای ایزولاسیون کود دامی از بذر گیاهان
مشکلات بهداشتی و نظافت استخرها و آبنماها (لایروبی، جلبک ها، رسوبات و…)

 

 

کاهش مصرف انرژی

از جمله دغدغه هایی که امروزه ذهن تمامی مسیوولان و کارشناسان را در کشورهای مختلف جهان به خود مشغول داشته است، موضوع تامین انرژی طی سالهای آتی، بهینه سازی انرژی و بکارگیری و استفاده از انرژی های تجدیدپذیر به عنوان جایگزینی گریزناپذیر برای سوخت هایی نظیر نفت و … می باشد. استفاده از انرژی های پاک در نگهداری فضای سبز نیز، علاوه بر کاهش آلودگی های محیطی و هوا، در بلند مدت اثرات مطلوب زیست محیطی خواهد داشت.
هوشمندسازی و مکانیزاسیون نیز، در مدیریت مصرف انرژی و کاهش بسیار تاثیرگذار است.
چالش هایی که در این بخش وجود دارد شامل موارد زیر می باشد:
استفاده از انرژی خورشیدی و انرژی های پاک در روشنایی و نگهداری فضاهای سبز
هوشمندسازی سیستم های برق و نورپردازی در پارکها و فضاهای سبز

 

 

چالش فرهنگ سازی

فضای سبز شهری یکی از ارکان مهم و حیاتی تعیین کننده کیفیت زندگی در شهرها است. از این رو، نگهداری از آن ها، وظیفه ای همگانی است. در این خصوص فرهنگ سازی در استفاده صحیح از منابع و .. ضروری به نظر می رسد.

مشکلات و چالش های شهر مشهد در حوزه پارک ها و فضای سبز شهری:

کمبود مشارکت مردمی در نگهداری فضاهای سبز
مشکلات بهداشتی در پارک ها
سرقت کابل های برق در فضاهای سبز